Een stekkerbatterij of vaste thuisbatterij:

Steeds meer huishoudens willen hun zonnestroom zelf gebruiken in plaats van deze direct terug te leveren aan het elektriciteitsnet. Zeker nu de salderingsregeling per 1 januari 2027 verdwijnt, wordt het interessanter om te kijken naar manieren om opgewekte zonnestroom op een later moment te gebruiken.

Dan kom je al snel twee oplossingen tegen: de stekkerbatterij en de vaste thuisbatterij.

Op het eerste gezicht doen ze hetzelfde. Ze slaan elektriciteit op wanneer je deze niet direct nodig hebt en leveren deze later weer terug aan de woning. Toch zijn er in de praktijk grote verschillen in capaciteit, vermogen, aansturing en mogelijkheden.

Een stekkerbatterij lijkt aantrekkelijk door de relatief eenvoudige installatie en lagere instapprijs. Toch adviseren wij bij SamenStromen in vrijwel alle situaties een vaste thuisbatterij. Niet omdat iedere woning een grote batterij nodig heeft, maar omdat wij vinden dat energieopslag goed moet aansluiten op de volledige energiehuishouding van een woning.

In dit artikel leggen we uit waarom.

Wat is een stekkerbatterij?

Een stekkerbatterij is een compacte batterij die via een stopcontact op de woning wordt aangesloten. De batterij kan bijvoorbeeld overdag een deel van het overschot van je zonnepanelen opslaan en deze energie ‘s avonds weer beschikbaar maken.

Het grote voordeel is duidelijk: de drempel is laag. Er is meestal geen uitgebreide installatie nodig en de investering ligt doorgaans lager dan bij een vast geïnstalleerde thuisbatterij.Daar staan beperkingen tegenover. De opslagcapaciteit en het laad- en ontlaadvermogen zijn meestal kleiner en het systeem staat relatief los van de rest van de elektrische installatie.Dat maakt een stekkerbatterij naar onze mening vooral een los opslagproduct, in plaats van een compleet energiesysteem.

Wat is een vaste thuisbatterij?

Een vaste thuisbatterij wordt aangesloten op de elektrische installatie van de woning. Hierdoor zijn grotere opslagcapaciteiten en hogere laad- en ontlaadvermogens mogelijk.

Belangrijker vinden wij dat zo’n batterij veel beter kan worden afgestemd op de energiestromen in huis.

Een goed ingericht systeem kijkt bijvoorbeeld naar:

• hoeveel elektriciteit je zonnepanelen produceren;
• hoeveel daarvan direct in huis wordt gebruikt;
• hoeveel stroom je normaal teruglevert;
• hoeveel energie je ‘s avonds en ‘s nachts gebruikt;
• wanneer grote apparaten stroom vragen;
• eventuele dynamische stroomprijzen;
• toekomstige uitbreiding met bijvoorbeeld een laadpaal of warmtepomp.

Afhankelijk van het gekozen systeem zijn daarnaast mogelijkheden zoals noodstroom, uitbreiding van de batterijcapaciteit en verdere integratie met andere energieproducten mogelijk.

Dat is voor ons een belangrijk verschil: een vaste batterij kan onderdeel worden van de energiehuishouding van de woning, terwijl een stekkerbatterij daar meestal maar een klein onderdeel van bedient.

Stekkerbatterij vs. vaste thuisbatterij

De verschillen worden duidelijker wanneer we beide oplossingen naast elkaar bekijken.

De lagere investering van een stekkerbatterij is dus aantrekkelijk, maar daarvoor lever je ook behoorlijk wat mogelijkheden in.

Waarom raden wij een stekkerbatterij meestal af?

Wij kijken bij SamenStromen niet alleen naar de vraag: hoe kunnen we een paar kilowattuur zonnestroom opslaan?

We kijken liever naar:

hoe kunnen we ervoor zorgen dat de woning zoveel mogelijk van de zelf opgewekte energie op het juiste moment gebruikt?

Dat is een wezenlijk andere benadering.

Een stekkerbatterij kan een deel van het zonne-overschot opvangen. Maar bij huishoudens die structureel veel terugleveren, blijft de beschikbare opslag al snel beperkt. Zodra de batterij vol is, gaat het overige zonne-overschot alsnog naar het elektriciteitsnet.

Daarnaast is niet alleen de capaciteit belangrijk.

Een batterij kan bijvoorbeeld 5 kWh energie opgeslagen hebben, maar als het maximale ontlaadvermogen beperkt is, betekent dat niet automatisch dat grote verbruikers in huis volledig vanuit de batterij kunnen worden gevoed.

Bij een vaste thuisbatterij kunnen we daarom veel gerichter kijken naar zowel kWh als kW: hoeveel energie moet je opslaan én hoeveel vermogen moet de batterij op een bepaald moment kunnen leveren?

Een thuisbatterij moet bij je verbruik passen

Ook bij een vaste thuisbatterij geldt: groter is niet automatisch beter.

Stel dat een huishouden in de avond en nacht gemiddeld ongeveer 3 kWh stroom gebruikt. Dan is een batterij van 10 kWh niet automatisch de beste keuze.

Wanneer er na de nacht nog veel energie in de batterij aanwezig is, is er de volgende dag minder ruimte om nieuwe zonnestroom op te slaan.

Andersom kan een te kleine batterij op zonnige dagen snel vol raken. Daarna wordt het resterende overschot alsnog teruggeleverd.

Daarom kijken wij onder andere naar:

• de jaarlijkse zonneproductie;
• de jaarlijkse teruglevering;
• het directe eigen verbruik;
• het verbruik in de avond en nacht;
• de momenten waarop stroom wordt gebruikt;
• grote elektrische verbruikers;
• toekomstplannen voor de woning.

Op basis daarvan bepalen we welke opslagcapaciteit en welk vermogen logisch zijn.

Het uitgangspunt is dus niet dat een batterij iedere ochtend per definitie leeg moet zijn. Het doel is dat de beschikbare capaciteit zo goed mogelijk wordt benut en er op de juiste momenten ruimte ontstaat om nieuwe zonnestroom op te slaan.

Slimme aansturing wordt steeds belangrijker

Een ander belangrijk verschil zit in de manier waarop een batterij wordt aangestuurd.

Een thuisbatterij hoeft namelijk niet alleen maar te reageren op zonne-overschot. Een slim energiesysteem kan, afhankelijk van de gekozen configuratie, ook rekening houden met het verwachte stroomverbruik, de zonneproductie en bijvoorbeeld dynamische energieprijzen.

Op momenten dat elektriciteit goedkoop is, kan het interessant zijn om energie op te slaan. Op duurdere momenten kan de woning vervolgens de opgeslagen energie gebruiken.

Daardoor wordt de batterij steeds meer een onderdeel van de manier waarop je woning met energie omgaat.

En juist daarom vinden wij het belangrijk om verder te kijken dan alleen een losse batterij.

Denk ook aan de komende jaren

Het energieverbruik van woningen verandert.

Misschien rijd je nu nog niet elektrisch, maar komt er over een aantal jaar wel een elektrische auto. Of stap je over op een hybride of volledig elektrische warmtepomp.

Dat kan je stroomverbruik behoorlijk veranderen.

Bij het kiezen van een thuisbatterij kijken we daarom niet alleen naar de woning van vandaag. We kijken ook naar de vraag hoe het energieverbruik zich waarschijnlijk gaat ontwikkelen.

Een vast energiesysteem biedt hierin meer mogelijkheden om later uit te breiden of verschillende onderdelen met elkaar te laten samenwerken.

Stekkerbatterij of vaste thuisbatterij: ons advies

Een stekkerbatterij heeft een duidelijke aantrekkingskracht: de investering is lager en je kunt relatief eenvoudig beginnen met het opslaan van elektriciteit.

Toch adviseren wij deze oplossing bij SamenStromen in de praktijk vrijwel nooit.

Dat komt vooral doordat wij een batterij niet zien als een los apparaat dat enkele kilowatturen stroom moet opslaan. Wij zien energieopslag als onderdeel van het complete energiesysteem van een woning.

Daarin moeten zonnepanelen, batterij, stroomverbruik en eventueel een laadpaal, dynamisch energiecontract of warmtepomp zo goed mogelijk op elkaar aansluiten.

Een vast geïnstalleerde thuisbatterij biedt daarvoor simpelweg veel meer mogelijkheden.

Dat betekent overigens niet dat iedere woning dezelfde batterij nodig heeft. Integendeel. Juist de capaciteit en het vermogen van de batterij moeten worden afgestemd op het energieprofiel van de woning.

De belangrijkste vraag is daarom niet:

Hoe groot moet mijn thuisbatterij zijn?

Maar:

Hoe stroomt energie gedurende de dag door mijn woning en waar kunnen we die energiestroom slimmer maken? Dat is het vertrekpunt van ons advies.

Wil je weten welke thuisbatterij bij jouw energieverbruik past? Tijdens een vrijblijvend adviesgesprek kijken we naar je zonnepanelen, stroomverbruik, teruglevering en toekomstplannen. Zo bepalen we welke oplossing daadwerkelijk bij jouw woning past.

Meer weten over de verschillende systemen? Lees ook: Welke thuisbatterij past bij jouw huis? Enphase, AlphaESS en SolarEdge vergeleken.